Reinventing Organizations in de praktijk

Auteur: Paula Kolthoff, trainer Embodied Learning

Velen van jullie hebben het boek Reinventing Organizations enthousiast gelezen. En dan…hoe ga je ermee verder? Het invoeren van zelfsturing vraagt een doordachte aanpak. Welke elementen daarbij belangrijk zijn, dat vertelde Frederic Laloux op 28 juni bij ons event over zelfsturing. Hij gaf inzicht in hoe Reinventing Organizations zich heeft ontwikkeld in de praktijk.

Frederic Laloux: meesterlijk luisteren

Tijdens zijn bijdrage zit Laloux ontspannen op het podium te luisteren hoe het publiek uitwisselt over een vraag. Een mooie metafoor voor zijn aanpak: stilstaan bij wat zich aandient tijdens een transitie.

De transitie naar zelfsturing kan alleen slagen als de leider stilstaat bij zijn/haar drijfveren. Dan wordt het traject een interessant avontuur in plaats van een ingewikkelde verandering. Laloux luistert naar leiders en vraagt door tot hij bodem voelt; “What hurts your integrity?”

Meesterlijk luisteren is geen vaardigheid, maar een oprechte mentaliteit van verbinding met een situatie. Die mentaliteit heeft een transformerende invloed op je omgeving: je team, de groepen waarvoor je spreekt, de organisatie waarin je werkt.

Luisteren waar het heen wil

Het gaat om luisteren waar een situatie heen wil, controle loslaten en dan nieuwe stappen durven zetten buiten gebaande paden. Hij noemt in zijn boek Reinventing Organizations verschillende manieren om organisaties te helpen een luistercultuur te ontwikkelen: een vergadering beginnen met stilte, elkaar complimenten geven binnen een groep, ruimte voor gesprek over persoonlijke vraagstukken, verhalen vertellen via een open microfoon. Tijdens het event gaf hij het voorbeeld door niet alleen te luisteren naar de inhoud van een vraag, maar ook naar de toon: “dat klinkt alsof jouw opdracht niet eenvoudig is”.

Luisteren = durven stilstaan

Luisteren is durven stilstaan bij wat er speelt. Dat kan alleen als je helemaal aanwezig bent, dus door te stoppen met rennen. In mijn werk als trainer en adviseur merk ik dat dit een grote stap is voor de meeste mensen in organisaties. Tegelijk brengt luisteren een enorme verrijking binnen je werkomgeving. Een praktijkvoorbeeld:

Reinventing in de praktijk

Enige tijd geleden begeleidde ik samen met collega’s een uitgebreid persoonlijk leiderschapstraject in de zorg op basis van Reinventing Organizations.  Binnen de organisatie waren veel gevoelens van onvrede. Er was een continue stroom van veranderingen, met weinig effectieve communicatie. Essentieel bij een dergelijk traject is het ontwikkelen van een luistercultuur.

Als begeleider en adviseur vind ik het altijd spannend wat van zo’n traject overblijft nadat ik ben vertrokken. Het gaat er immers om dat er echt iets verandert. Een jaar later spreek ik een medewerker.

Deze medewerker heeft het initiatief genomen om mensen samen te brengen die de organisatie verder willen vernieuwen. Doel is om een veilige ruimte te scheppen waarin deelnemers kunnen uitwisselen en van elkaar leren op basis van openheid en gelijkwaardigheid. Er is geen officiële leider; meerdere deelnemers zijn ervaren in het faciliteren van groepen of het begeleiden van oefeningen. Inmiddels komt deze zelforganiserende groep 4x per jaar een dagdeel bij elkaar.

Elke bijeenkomst begint met luister- en waarnemingsoefeningen. Vervolgens brengt iemand een stukje theorie of een video in over organisatieontwikkeling. Daarna bespreken ze in kleine groepjes waar mensen tegenaan lopen in de organisatie, op basis van de Case Clinic methode van Otto Scharmer.

De groep groeit snel omdat iedereen bij de volgende bijeenkomst een introducé meeneemt. Iedereen kan dus meedoen en iedereen bepaalt wie erbij komt. Gaandeweg sluiten deelnemers aan uit alle afdelingen en lagen van de organisatie, inclusief de Raad van Bestuur. De initiator vertelt dat de bijeenkomsten verbinding, blijheid en energie genereren. 

Wil jij als leider, manager of coach beweging brengen door te luisteren? 

Het Eerste Huis biedt diverse programma’s.

Eerst kennismaken?

Kom naar één van onze introductieworkshops